Меню сайта

Наш опрос

Посещая сайт, я уделяю внимание разделу(разделам)
Всего ответов: 1427

Форма входа

Логин:
Пароль:

Поиск

Ссылки

|

Статистика


В сети всего: 1
Гостей: 1
Пользователей: 0

Осетия - Алания | Осетины - Аланы | Сарматы

Главная » Статьи » НАРТЫ КАДДЖЫТÆ » НАРТЫ СÆФT

Нарты сæфт
Нарты тыхджынтæ иууылдæр фæцардысты хæцгæйæ. Бирæ тыхгæнджыты
тых басастой. Нал сын уыд, сæ тых ма кæимæ бавзæрстаиккой, ахæм.
Хъуыды кæнын байдыдтой, чемæ ма бавзарæм нæ тых, зæгъгæ. Уæд
сын фыдбылызы Сырдон загъта:
— Хуыцауæн кувгæ кæнут, фæлæ ма йæ тыхæй дæр бафæлварут.
Нарт ын загътой:
— Кæм и, куы нæ йæ зонæм.
Сырдон сын загъта:
— Куы йæ смæсты Ксенат, уæд уæм йæхæдæг зындзæни.
Нарт Сырдоны фæрсынц:
— Æмæ йæ цæмæй смæсты кæнæ?
— Цагъды фæуат, Нарт,— загъта Сырдон,— кæд искуы ис, уæд ын
кувгæ мауал кæнут æмæ йын йæ ном ферох кæнут. Стæй уæ дуæрттæ
бæрзонд саразут, цæмæй уæ сæртæ гуыбыр ма кæнат, на 'мæ, мæнæн
кувынц, зæгъгæ, зæгъдзæн. Афтæ куы бакæнат, уæд уæ йæхæдæг
агурдзæн.
Нарт Сырдоны коммæ бакастысты. Сарæзтой сæ дуæрттæ бæрзонд.
Ныууагътой сæ кувын.
Куы нæуал хъуыды кодтой Хуыцауы, уæд сæм зæрватыччы рарвыста:
— Фæцу мын Нартмæ æмæ мын сæ бафæрс, цæуыл у сæ тæргай?
Зæрватыкк æртахти, Нарты Ныхасы талайыл абадт æмæ сын хатиагау
радзырдта:
— Æз уæм дæн минæвар. Цы лæгæн куывтат, уый мæ рарвыста: «Цы
кодтон, Нарт, цæуыл фæтæргай стут?»
Уырызмæг æй бамбæрста æмæ Нартмæ бадзырдта:
— Кæй агуырдтам, уый нæм йæхæдæг минæвар æрæрвыста, æмæ
минæварæн дзуапп радтын хъæуы. Цы дзуапп ын радтон, ууыл атæрхон
кæнут æмæ мын æй æмдзыхæй зæгъут.
Нарт ын загътой:
— Æмæ нæ цы тæрхон кæнын хъæуы?— Рагæй йыл куы тæрхон кæнæм.
Мах Хуыцауæн лæггад бирæ фæкодтам,— фæлæ нæм уый йæхи дæр никуы
равдыста. Гъе ныр рацæуæд, æмæ нæ тых бавзарæм.
Уырызмæг афтæ радзырдта зæрватыккæн. Зæрватыкк атахт æмæ
сфардæг ис Хуыцаумæ æмæ йын рафæзмыдта Нарты ныхæстæ.
Хуыцау та зæрватыккæн зæгъы:
— Иу здæхтма акæн æмæ сын зæгъ: «Мийаг уыл куы фæтых уон, уæд
уын уæ мыккаг иууыл сыскъуынон, æви ма уæ фыдвæд ныууадзон?»
Раздæхт зæрватыкк æмæ та Нартмæ æртахти.
Радзырдта сын Хуыцауы ныхас.
Нарт бакастысты кæрæдзимæ æмæ зæгъынц:
— Кæд нын нæ мыккаг скъуыны, уæд нын æй бынтон сыскъуынæд.
Се 'дылытæ дзурынц:
— Æвæды бæсты уадз æмæ фыдвæд дæр уа.
Æмæ сæм уæд Уырызмæг бадзуры:
— Фыдвæдæй æвæд хуыздæр у. Цы дзы кæнæм æнусы цардæй? Нæ нæ
хъæуы æнусы цард, фæлæ нын радтæд æнусы кад.
Нарт Уырызмæджы ныхасыл уæлдай нал загътой.
Хуыцау смæсты ис æмæ сæм Уастырджийы рарвыста, æмæ сæ
Уастырджи ралгъыста: «Уæ боны куыст иу голладжы дзагæй фылдæр ма
кæнæд!»
Цалдæр хоры мæкъуылы-иу æрнай кодтой Нарт, æмæ сын дзы-иу
рауад æрмæст голладжы дзаг. Фæлæ Нарт хъуыдыджын куыннæ уыдысты,
æмæ ныхъуыды кодтой æмæ бон æрмæст иу угæс най кæнын райдыдтой,
æмæ сæм алы угæсæй дæр цыдис иу голладжы дзаг, мæкъуылæй та — дæс
голладжы. Афтæмæй сæ цард цыдис æфсæстæй. Хуыцау сын сæ хин куы
базыдта, уæд сæ ралгъыста, æмæ сæ хуымтæ бон цъæх кодтой, æхсæв та-
иу кæрдинаг сысты.
Бон-иу ацыдысты Нарт, æмæ — сæ хортæ цъæх; æхсæв дæр-иу сæм
куы ацыдысты кæрдынмæ, уæд дæр-иу цъæх фестадысты. Уæд сарæзтой сæ
хуымты цур халагъудтæ æмæ дардтой сæ фæтты фындзтыл саджил æрцытæ
æмæ-иу хорты уымæй фехстой, æмæ-иу уыцы саджил арц кæй алыг кодта,
уый-иу райсоммæ дæр баззадис цæттæ æфсирæй.
Æфсирæн-иу йæ хъæды арх дæр æрыссадтой йæ нæмыджимæ æмæ
афтæмæй афæдзæй-афæдзмæ фæцардысты.
Стæй загътой: «Нæхуыдтæг куы радтам Хуыцауæн дзырд — æнусы
цардæй æнусы кад хуыздæр у, зæгъгæ».
Æмæ уый адыл алчи дæр йæхицæн ингæн къахыныд ныллæууыдис, æмæ
уым сæхи калын байдыдтой.
Афтæ 'рцыди се сæфт разагъды Нартæн.
Категория: НАРТЫ СÆФT | Добавил: Рухс (07.09.2009)
Просмотров: 1412 | Рейтинг: 0.0/0 |

Схожие материалы:
Всего комментариев: 0
Добавлять комментарии могут только зарегистрированные пользователи.
[ Регистрация | Вход ]